TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda piyasalarda yaşanan fon krizi ve manipülasyonlara yönelik hazırlanan yasa teklifi görüşülerek kabul edildi. Sabah gazetesinden Önder Yılmaz’ın haberine göre komisyonda açıklama yapan Hazine ve Maliye Bakan Yardımcısı İlhan Hatipoğlu, fon krizi kapsamında MASAK’ın yurtdışındaki varlıklara ilişkin 29 ülkeden 48 talepte bulunduğunu, savcılıkların da harekete geçirildiğini açıkladı.
Hatipoğlu, “Toplam 278 gerçek ve tüzel kişiye ilişkin bunların hesapları, mal varlıkları hem nakdi hem de işte kripto dahil her türlü varlıklarına ilişkin bilgi isteme talepleri yapıldı. Adli istinabe yoluyla başsavcılıklarımızın sürece yer alması konusunda başsavcılıklarımızla iletişim resmi olarak sağlandı. Başsavcılıklarımızla ilgili kurumların, ülkelerin mercileriyle oradaki varlıkların ülkemize getirilmesi süreci sıkı bir şekilde takip ediliyor” dedi.
“BİLDİRİM VARSA İŞLEM YAPARIZ”
MASAK Başkanı Hasan Kaymak da “başka hesaplara para transferini MASAK durduramaz mıydı?” eleştirilerine denetim mekanizmasının tüm dünyada olduğu gibi FATF’in standartlarına uygun olduğu şekilde işlediğini belirterek yanıt verdi. İlgili kurumların MASAK’a bildirimde bulunması halinde işlem yapıldığına dikkat çeken Kaymak, şöyle devam etti:
“Biz rutin denetimlerimizde MASAK’a kurumların bildirmeleri gereken bir konu olduğu halde bildirmediklerini kendi yaptığımız analizlerimizle anlarsak buna ilişkin de cezai uygulamalarımızı yaparız. Çok büyük çaplı, büyük çaplı veya orta büyüklükteki çapta, ne çapta olursa olsun mali işlemlerin Mali Suçları Araştırma Kurulu’nun denetiminden geçmesi diye bir durum söz konusu değil. Nihayetinde eğer bir şüpheli işlem bildirimi veya tereddüt yoksa MASAK’a gelen bilgiler zaten en erkeni artı iki günde geliyor.”
“SOĞUK CÜZDANI İZLEYEMİYORUZ”
Bazı işlemlerin hiçbir şekilde kayda girmediğine dikkat çeken Kaymak, “Yani bir firmanın işlemini veya bir kripto varlık soğuk cüzdana alınmasını izleyebilecek, takip edebilecek insan da yok. Bahsettiğiniz miktarlardaki işleme ilişkin en ufak bir iz yok. O büyük rakamlar. Zaten o büyük rakamlarda işlem yapacak Türkiye’de kripto varlık hizmet sağlayıcısı da yok. Yani bunu belki yurt dışındaki bir hesaptan, yine yurt dışındaki başka bir hesaba bir şekilde bilgisayar üzerinden, flash üzerinden aktarmış da olabilir. İşlem yapılmadan görmek mümkün değil. Bunu talep etmek mümkün değil” diye konuştu.
BORSA İSTANBUL: “BİLDİRİMLERİMİZİ YAPTIK”
Borsa İstanbul Genel Müdürü Korkmaz Ergun, fon soruşturmalarına konu olan işlemlere ilişkin “Biz Borsa olarak bildirimlerimizi hem SPK’ye yaptık hem de KAP’ta açıkladık. Bu konuda üstümüze düşeni yapmış olduk” dedi. SPK İkinci Başkanı Ahmet Aksu, “Devlet Denetleme Kurulu bir görev yapıyor. Oradaki denetleme sonucunda ne çıkacaksa SPK’nin sorumlulukları, ne kadar veya sistem içerisinde nerede, artık olan onlar belli olacak. Biz de sonuca razı olacağız” ifadesini kullandı.
BDDK: “BANKALARDA SIKINTI YOK”
BDDK Başkanı Şahap Kavcıoğlu, Tera Destek ve Hedef, Tera Faktoring ve Hedef Destek Faktoring ile ilgili TMSF’ye devri konusunda, “Yönetimlerini devrettik, faktoringleri aslında tasfiyeyle alabilirdik ama kanunen orada da yine TMSF’ye devredilerek fon tarafındaki mağdurların belki bir kısmını, en azından satılarak orada da varlık yükümlülük dengesinde artılar. Dolayısıyla, bankaların bu işlemlerde faaliyette olanların herhangi bir sıkıntısı yok” diye konuştu.
FON İADELERİNDE HESAPLAMA DEĞİŞTİ
AKP, fon teklifinde iki değişiklik önergesi verdi. İlk önergede fon pay sahiplerinin Merkezi Kayıt Kurumu (MKK), Takasbank ve diğer ilgili kuruluşların kayıtları karşılaştırılarak fon ve hesap bazında belirlenmesi öngörüldü.
Böylece ödemelerin doğru kişilere yapılması ve hak sahipleri arasındaki anlaşmazlıkların önüne geçilecek. Bir diğer önerge ile fonlardan gerçeğe aykırı fiyatlar üzerinden çıkarak normalin üzerinde kazanç sağlayanların iade edeceği para yeniden hesaplanacak. Buna göre, yatırımcının elde ettiği kazanç, benzer fonların normal getirisiyle karşılaştırılacak.
Fiyatı gerçeğe aykırı belirlenen hisselerden olağan dışı kazanç sağlayanlarda ise ilgili hissenin bağlı olduğu endeksin veya SPK’nın belirleyeceği piyasa ölçütünün getirisi esas alınacak. Normal getiriyi aşan kazanç, iade hesabına dahil edilecek. Hesaplamada tüketici fiyatları (TÜFE) ile üretici fiyatlarındaki (Yİ-ÜFE) değişim oranlarının ortalaması kullanılacak.
Bilgi suistimali, piyasa bozucu eylemler ve piyasa dolandırıcılığı yapanların da iade edecekleri tutarlar aynı yöntemle hesaplanacak. Hesaplamanın nasıl yapılacağına ilişkin ayrıntıları ise Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) belirleyecek.
